Vai trò của Helicobacter pylori trong ung thư dạ dày – phần 2

Thế nào là ung thư dạ dày? Có phải H. pylori gây ung thư dạ dày? Vai trò của HP trong các loại ung thư khác và bệnh khác trên bệnh nhân nhiễm vi khuẩn này?

Bài 2: Thế nào là ung thư dạ dày? Vai trò HP trong các loại ung thư?

Thế nào là ung thư dạ dày?

Phân loại

Ung thư dạ dày được các chuyên gia chia ra thành hai lớp:

  • Ung thư tâm vị dạ dày (Gastric cardia cancer), bao gồm cả thực quản.
  • Ung thư không phải tâm vị (Non-cardia gastric cancer) hay ung thư các phần khác còn lại của dạ dày.

H. pylori gây ung thư dạ dày cấu tạo thành dạ dày

Dịch tễ

Trong 5 năm gần đây nhất tại Mỹ có 21.000 ca mới ung thư dạ dày được chẩn đoán và hơn 10.000 ca tử vong.

Ung thư dạ dày là nguyên nhân thứ hai gây ra các cái chết có liên quan đến ung thư trên thế giới, giết chết khoảng 738.000 người vào năm 2008. Ung thư dạ dày ít gặp hơn ở Mỹ và các quốc gia phương tây hơn so với các quốc gia ở Nam Mỹ và châu Á.

Xu hướng

Nhìn chung, các tỷ lệ mắc mới ung thư dạ dày đang giảm. Tuy nhiên, sự giảm này chủ yếu ở tỷ lệ ung thư vùng không tâm vị (non-cardia gastric cancer). Ung thư vùng tâm vị là một loại ung thư không phổ biến. Giờ đây góp phần gần ½ số ca ung thư dạ dày tại Mỹ.

Nhiễm trùng vi khuẩn H. pylori được xác định tiên phát gây ung thư dạ dày. Các yếu tố khác làm tăng nguy cơ ung thư dạ dày gồm có:

  • viêm dạ dày mạn tính,
  • tuổi lớn,
  • nam giới,
  • chế độ ăn mặn cao,
  • hút thuốc lá,
  • các thực phẩm bảo quản kém,
  • ăn ít trái cây và rau quả,
  • thiếu máu ác tính,
  • bệnh sử có phẫu thuật dạ dày vì các tình trạng bệnh lý lành tính và
  • có người trong gia đình bị ung thư dạ dày.

Bằng chứng nào chỉ ra nhiễm trùng H. pylori gây ung thư dạ dày?

Nghiên cứu dịch tễ học cho thấy các cá nhân nhiễm vi khuẩn H. pylori  gây ung thư dạ dày, cụ thể: tăng nguy cơ bị ung thư tế bào tuyến dạ dày (gastric adenocarcinoma).

H. pylori gây ung thư dạ dày và các bệnh dạ dày khác

Bằng chứng 1 – H. pylori gây ung thư dạ dày:

Vào năm 2001, một phân tích phối hợp 123 nghiên cứu về vi khuẩn H. pylori và ung thư dạ dày đánh giá ước tính nguy cơ ung thư tế bào tuyến (adenocarcinoma) trong các vùng không phải tâm vị của dạ dày cao gấp 6 lần ở người nhiễm vi khuẩn H. pylori so với những người không nhiễm.

Bằng chứng 2- H. pylori gây ung thư dạ dày:

  • Các bằng chứng về sự liên quan chủ yếu từ các nghiên cứu thuần tập tiến cứu như Alpha-TocopherolBeta-Carotene (ATBC) Cancer Prevention Study ở Phần Lan. Nghiên cứu liên quan đến gần 30,000 nam giới hút thuốc lá tuổi từ 50 – 69 đưa vào nghiên cứu.
  • Nghiên cứu này thiết kế để xác định việc bổ sung hàng ngày alpha-tocopherol, beta-carotene, hay cả hai sẽ làm giảm số ca ung thư phổi và ung thư khác. Tình trạng nhiễm trùng H. pylori được xác định bởi các mẫu máu phân tích thu nhận từ mỗi bệnh nhân nghiên cứu tại thời điểm đưa vào nghiên cứu để xem nếu như chúng chứa các kháng thể chống lại vi khuẩn này.
  • Các thành viên tham gia nghiên cứu trong suốt thời gian 1985 -1988 và theo dõi đến 1999.
  • So sánh với các đối tượng phát triển thành ung thư dạ dày với đối chứng không ung thư, các nhà nghiên cứu tìm thấy rằng các cá nhân nhiễm H. pylori có nguy cơ cao hơn 4 lần bị ung thư dạ dày không phải vùng tâm vị.

H. pylori gây ung thư dạ dày cơ chế và phản ứng

Có thể điều trị tận gốc nhiễm trùng H. pylori làm giảm tỷ lệ ung thư dạ dày?

  • Chỉ có hai thử nghiệm lâm sàng tiến hành xác định triệt bỏ nhiễm trùng H. pylori bằng liệu pháp thuốc chống nhiễm trùng sẽ giảm tỷ lệ mắc ung thư dạ dày.
  • Tổng số ca ung thư dạ dày phát triển trong các nghiên cứu này quá nhỏ.
  • Tuy nhiên, phân tích tổng thể 6 thử nghiệm ngẫu nhiên cho thấy việc loại bỏ có thể dẫn đến giảm nguy cơ ung thư dạ dày nhất. Vì các đối tượng tham gia nghiên cứu ít có xuất hiện các thương tổn tiền ung thư tệ hơn nếu nhiễm trùng phải H. pylori bị loại bỏ.

Nhiễm H. pylori gây nguy cơ tăng u lymphoma dạ dày MALT?

U lymphoma MALT dạ dày là loại u lymphoma non-Hodgkin có đặc tính sao chép và tăng sinh chậm các tế bào B, một loại tế bào miễn dịch trong lớp lót dạ dày. Ung thư này chiếm khoảng 12% trong số ngoài hạch lympho.

  • U lymphoma non-Hodgkin xảy ra trên các nam giới chiếm khoảng 18%.
  • U lymphoma non-Hodgkin ngoài hạch trên các phụ nữ.
  • Trong giai đoạn năm 1999–2003, tỷ lệ mắc MALT lymphoma ở dạ dày hàng năm tại Mỹ khoảng 1/100,000 người trong quần thể.

Bình thường, lớp lót dạ dày thiếu mô lympho hay hệ thống miễn dịch bảo vệ. Nhưng sự phát triển mô này thường kích thích trong đáp ứng khu trú lớp lót do H. pylori. Chỉ các trường hợp hiếm khiến cho mô này tăng xuất hiện MALT lymphoma.

Bệnh nhân bị MALT lymphoma dạ dày có nhiễm H. pylori  thì nguy cơ phát triển khối u này cao hơn 6 lần so với đối tượng không nhiễm.

Nhiễm H. pylori gây ung thư dạ dày hay có thể làm giảm nguy cơ một số ung thư khác?

H. pylori gây giảm ung thư tâm vị dạ dày

  • Nghiên cứu thuần tập ATBC cho thấy nguy cơ ung thư tâm vị dạ dày trên các người nhiễm H. pylori là khoảng 1/3 so với những người không nhiễm.
  • Một số nghiên cứu khác cũng phát hiện mối liên quan nghịch giữa nhiễm H. pylori và ung thư tâm vị dạ dày, mặc dù bằng chứng không phải là hoàn toàn.
  • Khả năng mối liên quan đảo nghịch này giữa vi khuẩn và ung thư tâm vị được hỗ trợ bởi sự giảm đi trong tỷ lệ nhiễm H. pylori tại các quốc gia phương Tây trong suốt thế kỷ trước. Đó là kết quả từ quá trình nâng cao vệ sinh và sử dụng kháng sinh phổ rộng một cách rộng rãi. Và sự gia tăng tỷ lệ ung thư tâm vị dạ dày trên các vùng tương tự như thế.

H. pylori gây ung thư dạ dày cơ chếH. pylori gây giảm ung thư tuyến thực quản (esophageal adenocarcinoma)

  • Các bằng chứng dịch tễ học tương tự cho thấy rằng nhiễm trùng H. pylori có thể có liên quan với một nguy cơ thấp hơn bệnh lý ung thư tuyến thực quản (esophageal adenocarcinoma). Chẳng hạn, một nghiên cứu bệnh chứng quy mô lớn tại Thụy Điển cho thấy nguy cơ ung thư tuyến thực quản trên các cá nhân nhiễm H. pylorilà 1/3 trong số những người không nhiễm.
  • Một phân tích tổng hợp 13 nghiên cứu cho thấy giảm 45% nguy cơ ung thư tuyến thực quản với nhiễm trùng vi khuẩn H. pylori infection. Ngoài ra, vì với ung thư tâm vị dạ dày, gia tăng đáng kể tỷ lệ ung thư tuyến thực quản tại một số quốc gia phương Tây song song với giảm tỷ lệ nhiễm H. pylori.

H. pylori gây ung thư dạ dày và các biến chứng khác
Nguồn dẫn: http://www.impe-qn.org.vn/impe-qn/vn/portal/InfoPreview.jsp?ID=6701

Ngày 22/08/2013
TS. Nguyễn Văn Chương và Ths.Bs. Huỳnh Hồng Quang

Xem thêm: Vai trò của Helicobacter pylori trong ung thư dạ dày – phần 1
Xem thêm: Vai trò của Helicobacter pylori trong ung thư dạ dày – phần 3
Các bài viết của kukuminip.com chỉ có tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị
kukuminip.com không đưa ra các lời khuyên, chẩn đoán hay các phương pháp điều trị y khoa.

Tham khảo thêm các thuốc thường dùng trong điều trị trào ngược dạ dày thực quản

Xem thêm: Sản phẩm Kukumin IP dành cho người bị viêm loét và trào ngược dạ dày thực quản.

 Helicobacter pylori trong ung thư dạ dày

Trả lời

error: Content is protected !!